Terug naar 20 jaar Veteranendag

Het verhaal van Bastiaan Everink: “Wanneer de geweren zwijgen, begint de oorlog in je hoofd”

Bastiaan Everink is veteraan, was een van ‘s werelds bekendste operazangers en richt zich nu op zijn werk als ecologisch therapeut. “Bij alles wat ik doe gaat het erom of ik zingeving kan leggen in mijn werk.” In aanloop naar de twintigste Nederlandse Veteranendag vertelt hij over zijn missie naar Irak, zijn inzet voor kameraden in nood en Veteranendag 2015.

Bastiaan begon in februari 1988 aan zijn dienstplicht. Toen hij de avond ervoor aan de bar zat in zijn stamcafé, vertelde hij aan een voor hem onbekende man dat hij de mariniersopleiding ging doen. “Op de bar stond een klein waxinelichtje. Die onbekende man vertelde me dat het Korps Mariniers een mooie club is. Hij pakte het waxinelichtje en zei: ‘Zolang het kaarsje achterin je hoofd brandt, is het goed. Als dat uitgaat, moet je weggaan’.

In 1991 vertrok Bastiaan met het Korps Mariniers naar Irak. “Op die missie hebben we heftige dingen meegemaakt. Zo heb ik bijvoorbeeld het lichaam van een levenloos jongetje in een container moeten leggen. Een aantal dagen later kregen we vrij en sprongen we in een rivier om even te ontspannen. We lagen nog geen minuut in het water of we werden beschoten door een sniper. In de dagen daarna merkte ik bij mijn kameraden dat als de geweren zwijgen, de oorlog in je hoofd begint.” 

Bastiaan Everink op zijn missie in Irak

Na deze missie in Irak brandde het eerdergenoemde kaarsje niet meer in het hoofd van Bastiaan. “Ik wilde iets anders gaan doen, iets waar ik weer meer zingeving in kon leggen.” Voor Bastiaan is dit een van de belangrijkste aspecten in zijn leven. “Ik wil met mijn werk iets bijdragen aan onze open en vrije samenleving.

Bastiaan wist dat hij een groot zangtalent had en stortte zich op een nieuwe carrière. Hij maakte zijn droom waar en schitterde onder meer in Duitse, Mexicaanse en Italiaanse operahuizen. Ondanks zijn talent, ging het niet zonder slag of stoot. “Ik heb me in de operawereld vaak alleen gevoeld, maar als marinier niet. Als marinier help je elkaar, in de operawereld niet. Daar is het individueler en heel vaak vallen en proberen weer op te staan.” Voor zijn optredens merkte Bastiaan dat zijn militaire training wel van pas kwam in de operawereld . “Voor ik de bühne op ging, keek ik in de spiegel en zei ik tegen mezelf: ‘Elke Hollandse jongen kan 5 minuten afzien.’ Precies zoals ik geleerd heb tijdens mijn mariniersopleiding.

Bastiaan Everink (rechts boven in beeld) onthaalt veteranen en kameraden van het Korps Mariniers op 5 mei met een nummer uit de opera Nabucco

De hoofdrol in de Italiaanse opera Nabucco was extra bijzonder voor Bastiaan. Het verhaal speelt zich af in Babylonië, het huidige Irak. Zijn buddy en tevens beste vriend belde hem vlak voor de première van de opera om te vertellen dat hij voor de tweede keer een zelfmoordpoging had gedaan. “Mijn beste vriend zat toen in een kliniek, maar met zijn hoofd zat hij bij alle vreselijke dingen uit onze tijd in Irak. Ik speelde misschien wel een van de grootste rollen uit mijn leven en herkende zoveel dingen in die opera. We waren allebei tegelijk met ons hoofd in Irak,” zo vertelt hij in de podcast Mee Op Missie.

De beste vriend van Bastiaan komt, als een motief in een opera, terug in zijn leven dat inmiddels een nieuwe wending heeft genomen. “Mijn nieuwe missie in het leven, veteranen met PTSS bijstaan als traumatherapeut, komt voort uit ‘the warrior ethos: leave no one behind’. Je leert bij defensie om, wat er ook gebeurt, altijd samen thuis te komen met je kameraden. Als traumatherapeut help ik ze nu om samen door hun strijd met PTSS heen te komen.

In 2015 kwam deze warrior ethos ook naar boven. Bastiaan stond toen in de spotlight tijdens de officiële ceremonie van de Nederlandse Veteranendag, waar hij speciale aandacht vroeg voor het verhaal van zijn beste vriend. “Ik spreek mijn buddy nog elk half jaar en het ging hem toen niet zo goed. Daarom nam ik hem mee naar de Ridderzaal. Het heeft het leven van mijn buddy helemaal veranderd. Tot die tijd kreeg hij geen erkenning voor de missie en zijn PTSS. Die dag heb ik zijn dossier op het bureau van minister van Defensie Hennis Plasschaert kunnen leggen. Zij heeft het opgepakt en tot op de dag van vandaag heb ik goed contact met haar.

Bastiaan Everink met koning Willem-Alexander na afloop van zijn optreden in de Ridderzaal (2015)

Veteranendag betekent veel voor Bastiaan, mede door zijn ervaring in 2015. “Mijn deelname heeft heel veel deuren geopend voor mij en mijn beste vriend. Dat was mooi om mee te maken. Ik ben een trotse marinier, een trotse veteraan en wil graag vertellen wat het kost om in een open en vrije samenleving te kunnen leven.